Cùng tìm hiểu Corticoid là gì?

198 lượt xem

viết bởi:

ngày: 29/12/2021

Được sử dụng khá rộng rãi trên thế giới, Corticoid có nhiều tác dụng như ức chế miễn dịch, chống viêm và dị ứng. Có thể nói Corticoid điều trị khá hay khi có khả năng làm giảm nhanh các triệu chứng này. Do vậy mà có nhiều người lạm dụng Corticoid trong thời gian gần đây. Tuy nhiên Corticoid là gì? Liệu sử dụng Corticoid nhiều có ảnh hưởng gì đến sức khỏe hay không? Những thắc mắc này sẽ được giải đáp ngay sau đây!

Corticoid là gì?

Corticosteroid (hay còn gọi là corticoid) đóng một vai trò quan trọng trong các quá trình khác nhau của cơ thể, bao gồm chuyển hóa, đáp ứng miễn dịch và duy trì các chức năng của cơ thể. Được biết đến như là thuốc chống viêm, tác dụng của chúng tương tự như hormone do tuyến thượng thận (hai tuyến nhỏ nằm phía trên thận) sản xuất ra.

Cùng tìm hiểu Corticoid là gì?

Corticoid là loại thuốc khá phổ biến

Thông thường trên thị trường có các loại corticoid phổ biến như: Hydrocortisone, prednisolone, prednisone, methylprednisolone, triamcinolone, fluticasone, beclomethasone, betamethasone, dexamethasone, clobetasone, budesonide…Các loại này phù hợp để điều trị nhiều trường hợp bệnh khác nhau như:

  • Các bệnh tự miễn như bệnh viêm khớp dạng thấp, bệnh Crohn hay Lupus ban đỏ

  • Hen suyễn, các bệnh phổi bị tắc nghẽn mãn tính.

  • Bệnh Gout.

  • Đáp ứng hormon corticoid khi cơ thể không thể sản xuất đủ các hormone này

  • Ngăn ngừa thải ghép: Corticosteroid có thể được sử dụng với các loại thuốc khác để ngăn hệ thống miễn dịch tấn công các cơ quan được cấy ghép (gan, thận, v.v.).

  • Điều trị giảm các phản ứng dị ứng nghiêm trọng: sử dụng trong thời gian ngắn có thể làm giảm bớt các phản ứng dị ứng nghiêm trọng.

  • Một số bệnh ngoài da: chàm, vảy nến, mẩn ngứa ngoài da, kích ứng nhẹ do côn trùng đốt,…

Tác dụng phụ khi sử dụng Corticoid

Ngoài “Corticoid là gì?” thì tác dụng phụ của Corticoid cũng được khá nhiều người quan tâm. Thông thường, khi sử dụng Corticoid với thời gian ngắn, dưới 1-2 tuần với liều lượng ít (theo chỉ định của bác sĩ) sẽ không có tác dụng phụ gì nghiêm trọng. Hoặc nếu có thì thông thường chỉ gây khó ngủ hay tăng kích ứng dạ dày.

Các tác dụng phụ nghiêm trọng khi dùng Corticoid quá đà

Cùng tìm hiểu Corticoid là gì?

Tác dụng phụ của corticoid được khá nhiều người quan tâm

Việc xảy ra các tác dụng phụ nghiêm trọng khi sử dụng corticoid với thời gian kéo dài cùng liều lượng cao là điều khó tránh khỏi. Điển hình như:

  • Loạn kinh nguyệt

  • Tăng nhãn áp

  • Đau đầu, mệt mỏi

  • Gây tình trạng tăng huyết áp

  • Yếu cơ

  • Bệnh tiểu đường bị mất kiểm soát

  • Gây sưng phù chân, mặt

  • Béo phì, chậm phát triển ở trẻ

Cùng tìm hiểu Corticoid là gì?

Tình trạng béo phì do sử dụng corticoid kéo dài

  • Ức chế hệ thống miễn dịch: tăng tỷ lệ nhiễm trùng và giảm hiệu quả của kháng sinh/vacxin

  • Gây loạn thần: trầm cảm, hưng phấn, trạng thái tính cách và hành vi tâm thần dễ thay đổi, kích động

  • Co giật

  • Gây teo tuyến thượng thận

Có nên ngắt dùng Corticoid ngay sau khi thấy tác dụng phụ?

Như vậy, việc “lạm dụng corticoid” đặc biệt nguy hiểm nên thường người dùng corticoid đều phải được theo dõi y tế kịp thời khi có những dấu hiệu nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, sau một quá trình sử dụng Corticoid kéo dài thì bác sĩ cũng khuyên bệnh nhân không nên dừng sử dụng đột ngột. Việc cần làm là giảm liều lượng dần dần hoặc xin ý kiến từ bác sĩ nhằm tránh gây ra tình trạng cơ thể thiếu cortisol ở tuyến thượng thận.

Hướng dẫn sử dụng Corticoid đúng cách

Như bạn đã thấy, tác hại của corticoid khá nghiêm trọng nếu sử dụng sai cách, do đó để đảm bảo an toàn, cần chú ý các nguyên tắc khi sử dụng:

  • Uống thuốc sau khi thức ăn để ngăn ngừa các vấn đề về dạ dày.

  • Luôn tuân thủ hướng dẫn sử dụng thuốc của bác sĩ, không tự sử dụng thuốc.

  • Tuyệt đối không tự ý ngừng thuốc đột ngột sau đợt điều trị kéo dài hơn 2 tuần mà cần cắt giảm liều lượng dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.

Cùng tìm hiểu Corticoid là gì?

Tác hại “lạm dụng corticoid” trong thời gian dài

  • Nên chọn các thuốc corticosteroid (prednisolon) có thời gian sử dụng ngắn hoặc trung bình.

  • Corticoid chỉ nên được sử dụng vào buổi sáng.

  • Nếu bạn quên uống một liều, hãy uống càng sớm càng tốt và không dùng liều gấp đôi vào ngày hôm sau.

  • Đối với corticoid dạng kem hoặc thuốc mỡ: chỉ dùng một lượng nhỏ bôi một lớp mỏng đủ để đắp lên vùng da bị bệnh. Tránh thoa lên vùng da bị tổn thương hoặc bị cọ xát thường xuyên.

  •  Corticoid dạng hít: Dạng này thường không gây tác dụng phụ nghiêm trọng, có thể dễ dàng ngăn ngừa một số tác dụng phụ thường gặp (tưa lưỡi, khàn tiếng) bằng cách xông và rửa mũi đúng cách.

Corticoid cần được sử dụng theo chỉ định

Sau khi biết rõ corticoid là gì thì ta thấy rõ việc sử dụng corticoid giống như một con dao hai lưỡi. Vì vậy, để phát huy tác dụng điều trị và hạn chế các phản ứng có hại của nhóm thuốc này, người bệnh cần tuân thủ liệu trình điều trị và chỉ dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, tuyệt đối không được tự ý mua thuốc, đặc biệt là các loại thuốc không rõ nguồn gốc, bên cạnh đó cũng không được ngưng thuốc ngẫu nhiên sau khi sử dụng quá 2 tuần.

Bài viết trên đã cung cấp đầy đủ các thông tin cần thiết về corticoid, giải đáp đầy đủ các thắc mắc về corticoid là gì cũng như cách sử dụng đảm bảo an toàn về corticoid. Hy vọng bài viết trên sẽ giúp bạn có được nhiều kiến thức bổ ích!

Thông tin liên hệ Physiodermie

Bài viết liên quan